Oko w oko z pisarzem – „Poza napisanym”, Jarosław Czechowicz

Pisanie powieści to forma sztuki. W zależności od gatunku, w jaki ma się wpisać, książka powinna zapewnić odrobinę rozrywki, wywołać cały wachlarz emocji, poszerzyć horyzonty czy też zachwycić wirtuozerią słowa. Sięgając po określony tytuł, mamy w stosunku niego określone oczekiwania, a w samym autorze pokładamy ogromny kredyt zaufania. To właśnie autor łapie chwile i za pomocą liter przeistacza je w obrazy. To autor odpowiedzialny jest za dobór słów i stojący za nimi przekaz. Czasem zapomina się, że za każdą książką stoi człowiek. Kim zatem jest, co jest dla niego istotne a co uważa za kwestię marginalną? Co pragnie przekazać w swojej twórczości? Skąd czerpie inspiracje, dlaczego pisze i jaka jest metodyka jego pracy? Jakie lęki i radości skrywa? W czym tkwi według niego fenomen dobrej powieści i w jaki sposób wychodzi poza utarte schematy?

Na między innymi te, jaki na wiele innych, mniej lub bardziej oczywistych pytań odpowiedziało kilkunastu współczesnych powieściopisarzy. Znany z wyróżniających się zarówno merytorycznie, jak i stylistycznie publikacji krytycznoliterackich bloger – Jarosław Czechowicz wziął pod lupę takie nazwiska jak: Sylwia Chutnik, Mateusz Marcin Lemberg, Andrzej Muszyński, Wit Szostak, Greg Baxter, Katarzyna Tubylewicz, Hanna Samson, Magdalena Parys, Jacek Melchior, Małgorzata Warda, Jakub Małecki oraz Zośka Papużanka po to, by w sposób mocno osadzony w twórczości danego rozmówcy, odbyć z nim szczerą rozmowę. Poza napisanym to antologia przeprowadzonych przez niego wywiadów. Każdy poprzedzony został zdjęciem rozmówcy oraz wyłuskanym z rozmowy, frapującym cytatem.

Uderzające są dwa fakty. Po pierwsze – merytoryczne przygotowanie Czechowicza do wywiadów, z naciskiem na dogłębną znajomość twórczości osoby, z którą autor odbywa rozmowę. To właśnie na wgłębianiu się w literacki dorobek rozmówców, w znacznej mierze opiera się szkielet większości z nich. To rozmowy, które schematem mocno przypominają te, które na przestrzeni lat przeprowadzone zostały przez dziennikarzy z czołowymi pisarzami literatury światowej dla magazynu The Paris Review (opublikowane nakładem Wydawnictwa Książkowe Klimaty w dwóch niezależnych tomach pt. Sztuka powieści. Antologia wywiadów z The Paris Review). Przebija przez nie zarówno aspekt filozoficzny (jak chociażby porywająca rozmowa z Witem Szostakiem) jak i różnice w socjologicznych uwarunkowaniach wynikających z miejsca zamieszkania (za przykład posłużyć może rozmowa z Magdaleną Parys czy Gregiem Baxterem). Z drugiej zaś strony, nietrudno zauważyć, iż Czechowicz, próbując ocieplić czysto zawodowy wizerunek swoich mówców, niejednokrotnie wkracza na bardziej prywatny grunt. Czysto techniczne pytania dotyczące pisarstwa ustępują tym mniej zobowiązującym, nabierają rodzinnego kolorytu. Dialog staje się niniejszym bardziej przystępny i swojski, a przepytywani pisarze stają się jednocześnie ludźmi z krwi i kości, osobami ze swoimi upodobaniami, zaletami i wadami.

Każdy z wywiadów jest inny, odzwierciedlając poniekąd charakter osoby, z którą został przeprowadzony. Ich poziom jest wprawdzie wyrównany a zawartość merytoryczna więcej, aniżeli satysfakcjonująca, niemniej jednak, szczególnie rozmowa z Jakubem Małeckim pozostawia pewien niedosyt, coś na kształt rozczarowania.

Fascynujący w niniejszej publikacji jest jej jeden, naczelny aspekt: rozmowy z osobami, których twórczości (jeszcze) się nie zna, nie nużą, są interesujące, intrygujące. Co więcej – zachęcają do poszerzenia wiedzy i sięgnięcie do źródeł, do twórczości rozmówców. Jeśli taki był zamysł Jarosława Czechowicza – w znacznej mierze został zrealizowany. Jak się okazuje, nie tylko pisanie powieści jest formą sztuki, ale przeprowadzenie wywiadu również.

Tytuł: Poza napisanym
Autor: Jarosław Czechowicz
Wydawnictwo: Od deski do deski
Rok wydania: 2017

Jednym zdaniem

Zbiór dwunastu, mocno osadzonych w twórczości danego rozmówcy, interesujących rozmów z współczesnymi pisarzami. Ta z Witem Szostakiem - olśniewa, Jakub Małecki jak zawsze pozostawia niedosyt.

— Dominika Rygiel
4 komentarzy
2 Osób lubi to
Poprzedni wpis: Ślady, których nie wymażemy – „Żeby nie było śladu”, Cezary ŁazarewiczNastępny wpis: Śmierć malowana słowem – „Dzisiaj narysujemy śmierć”, Wojciech Tochman

Zobacz także

Komentarze

  • Rachelcia

    13 listopada 2017 at 15:26
    Odpowiedz

    Ciekawa propozycja. Poznawanie pisarzy od tej drugiej strony brzmi interesująco. :)

  • paulina

    13 listopada 2017 at 14:54
    Odpowiedz

    Bardzo chętnie przeczytałabym tę książkę, lubię czytać o tym jak tworzą pisarze, co ich kręci, jak tworzą swoje światy i postaci:) Przypomniała mi się książka […] Czytaj więcejBardzo chętnie przeczytałabym tę książkę, lubię czytać o tym jak tworzą pisarze, co ich kręci, jak tworzą swoje światy i postaci:) Przypomniała mi się książka ,,Jak oni pracują?", która też pokazuje twórczość artystów z ich perspektywy. Wyświetl mniej

  • Maciej

    13 listopada 2017 at 14:43
    Odpowiedz

    "merytoryczne przygotowanie Czechowicza do wywiadów" - przygotowanie się, prześwietlenie życiorysu rozmówcy - to podstawa. To też forma szacunku dla osoby, którą przepytujemy. PS. Namówiłaś mnie […] Czytaj więcej"merytoryczne przygotowanie Czechowicza do wywiadów" - przygotowanie się, prześwietlenie życiorysu rozmówcy - to podstawa. To też forma szacunku dla osoby, którą przepytujemy. PS. Namówiłaś mnie na tę książkę :) Wyświetl mniej

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

O mnie

Zmanierowany mól książkowy i rockowa dusza w jednym.
Czytaj więcej

Magazyn Bookiecik Extra
Najnowsze wpisy
Kalendarz
Listopad 2017
P W Ś C P S N
« Paź    
 12345
6789101112
13141516171819
20212223242526
27282930  
Najbardziej popularne
Najczęściej komentowane